Sosyal Hizmet Mesleği

Bilgiler
Yayınları
Araştırmalar
 


Sosyal Hizmet Alanları

Çocuk
Gençlik
Yaşlılık
Aile
Sosyal Sorunlar
Engeliler
Tıbbi Sosyal Hizmet


Kaynak Bilgiler

Bireysel Gelişim
Sosyoloji
Psikoloji
İnsan Hakları
İletişim Bilgisi

 

 

 

 

 
 


ANA SAYFA


SOSYAL HİZMET UZMANI/ SOSYAL ÇALIŞMACILARIN
BELEDİYELERDE/ MAHALLİ İDARELERDE GÖREV YAPTIĞI BİRİMLER VE KADROLARINA İLİŞKİN YASAL ÇERÇEVE İLE
BELEDİYELERDEKİ SAYISAL DAĞILIMLARI *


Bülent KARAKUŞ

Sosyal Hizmet Uzmanı
Kamu Yönetimi Uzmanı
karakusb75@gmail.com

 

 

Giriş
Sosyal hizmet uygulamalarının başlıca alanlarından olan yerel yönetimlerde/ belediyelerde, sosyal hizmet uygulamaları ve bu alanda görev yapan sosyal hizmet uzmanı sayısı sosyal hizmetin gelişmiş olduğu çağdaş Batılı ülkelerde bir hayli fazlayken, ülkemizde sosyal hizmetler alanının en önde gelen profesyonel meslek grubunu oluşturan sosyal hizmet uzmanı/ sosyal çalışmacı istihdamı yerel yönetimlerde/ belediyelerde maalesef geçmişten bu yana çok sınırlı kalmıştır. Ülkemizde yerel yönetimlerde sosyal hizmet uzmanları eliyle verilen hizmetler profesyonel anlamda hala kurumsal olarak yerleşip, yaygınlaşamamış olup sosyal hizmet uzmanlarının belediyelerde istihdamının artışı ve etkin olarak yürütebildiği hizmetler sınırlı ve dönemsel uygulamalardan ileriye geçememektedir.
Bu konuda değerlendirme ve çalışma yapabilmek için yerel yönetimlerde/ belediyelerde sosyal hizmet uzmanı istihdamına ilişkin sayısal veriler dahi yeterince bilinmemekte olup bu öncelikten hareketle ülkemizde yerel yönetimlerde/ belediyelerde sosyal hizmet uzmanı/ sosyal çalışmacı istihdamına ilişkin yasal çerçeve ve sayısal verilerin derlenmesi ihtiyacından hareketle aşağıdaki bilgiler derlenmiştir.
Bu çerçevede aşağıda öncelikle ülkemizde Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacılar da dahil personelin mahalli idareler ve belediyelerde oluşturulan kadrolarda görev yapabilme durumlarına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı mevzuat ve sözkonusu mevzuatta sosyal hizmet uzmanı/ sosyal çalışmacı istihdamına ilişkin hususlara yer verilerek, ardından BİMER, web sayfası verileri veya illerdeki sosyal hizmet uzmanlarından alınan bilgilere dayalı olarak belediyelerdeki sosyal hizmet uzmanı sayıları dağılımı oluşturulmaya çalışılmıştır.

1.SOSYAL HİZMET UZMANI/ SOSYAL ÇALIŞMACILARIN BELEDİYELERDE/ MAHALLİ İDARELERDE GÖREV YAPTIĞI BİRİMLER VE KADROLARINA İLİŞKİN YASAL ÇERÇEVE
Ülkemizde Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacılar da dahil personelin mahalli idareler ve belediyelerde oluşturulan kadrolarda görev yapabilme durumlarına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı mevzuat ve sözkonusu mevzuatta sosyal hizmet uzmanı/ sosyal çalışmacı istihdamına ilişkin hususlar şu şekildedir.
1.1.Kanun ve Yönetmelik
5393 sayılı Belediye Kanununun 49’uncu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun 21’inci, 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun 17’inci maddesinde; belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birliklerinin, kadro işlemlerinin norm kadro ilke ve standartları çerçevesinde ilgili meclislerce yürütüleceği hüküm altına alınmıştır. Belediye Kanununun 49’uncu maddesinin birinci fıkrasında ise; norm kadro ilke ve standartlarının Devlet Personel Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı tarafından müştereken tespit edileceği belirtilmiştir.
Bu hükümlere istinaden “Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik” 22.02.2007 tarih ve 26442 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.
Söz konusu Belediye Kanununun 18 inci maddesinin (l) bendi ile belediye meclislerine “Norm kadro çerçevesinde belediyenin ve bağlı kuruluşlarının kadrolarının ihdas, iptal ve değiştirilmesine karar vermek” yetki ve görevi verilmiştir. Böylece belediye meclislerinin kendilerine verilen bu görevi söz konusu yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara göre yürüteceği de hüküm altına alınmıştır.
“Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik” ile norm kadro ilke ve standartlarına göre belediye meclislerince gerçekleştirilecek iptal, ihdas ve kadro değişiklik işlemlerinin usul ve esasları belirlenmiş ve bu alanda oluşan boşluğun genel personel rejimini ilkeleri de göz önünde bulundurarak doldurulması amaçlanmıştır.
Norm Kadro Sisteminin Genel Yapısı
Belirlenen bu ilke ve hedefler çerçevesinde; “Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik” te uygulamanın temelini oluşturacak 5 ayrı cetvele yer verilmiştir. Bunlar;
Ek - 1 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Tasnif Cetvelleri,
Ek -2 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Norm Kadro Standartları Cetvelleri,
Ek -3 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Kadro Unvanları Listeleri,
Ek -4 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Kadro Kütükleri,
Ek -5 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Kadro Cetvelleri, şeklinde 5 ana grup olarak tespit edilmiştir.
Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Tasnif Cetvelleri belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birliklerinin hukuki statüleri ve hizmet özellikleri dikkate alınarak altı ana grupta oluşturulmuştur. Bu gruplar;
(A) Grubu: Büyükşehir Belediyeleri,
(B) Grubu: İl Belediyeleri,
(C) Grubu: Büyükşehir İlçe Belediyeleri
(D) Grubu: İlçe ve Belde Belediyeleri,
(E) Grubu: Belediye Bağlı Kuruluşları,
(F) Grubu: Mahalli İdare Birlikleri, şeklinde tespit edilmiştir.
Her grup öncelikle kendi içerisinde nüfusuna göre alt gruplara ayrılmıştır. (B), (C) ve (D) gruplarındaki belediyeler ise ilçe merkezi olma, sanayi-ticaret yoğunluğu ve turizm nitelikleri bakımından ayrıca değerlendirilmiştir. Bu özellikleri taşıyan belediyelere nüfusu itibariyle bulunduğu alt gruptan üst nüfus gruplarına çıkma imkanı sağlanmıştır. Böylece belediyelerin hizmet sunumu yükümlülüklerinin belirlenmesinde nüfus ana parametre olarak alınmakla birlikte ilçe merkezi olma, sanayi-ticaret yoğunluğu ve turistik faaliyet yoğunluğu da dikkate alınarak dinamik ve kapsamlı bir sistem oluşturulmuştur.
Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerine İlişkin Norm Kadro Standartları Cetvelleri ise Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birliklerinin Tasnif Cetvelleri göz önünde bulundurularak tasnif edilmiştir. (A), (B), (C), (D), (E) ve (F) grupları yukarıda da belirtilen hizmet özellikleri göz önünde bulundurularak;
(A) Grubu: Büyükşehir Belediyeleri; 5 alt grup,
(B) Grubu: İl Belediyeleri; 9 alt grup,
(C) Grubu: Büyükşehir İlçe Belediyeleri; 19 alt grup,
(D) Grubu: İlçe ve Belde Belediyeleri; 16 alt grup,
(E) Grubu: Belediye Bağlı Kuruluşları; 8 alt grup,
(F) Grubu: Mahalli İdare Birlikleri; 2 alt grup, olarak tespit edilmiştir.
Her ana grubu oluşturan alt grupların kadroları tespit edilirken; belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birliklerinin mevcut memur kadroları gözden geçirilmiş ve her alt grup için ortalama kadro sayısı tespit edilmiştir.
Tespit edilen ortalama kadroların standart sapmaları da belirlenerek norm kadro tayininde göz önünde bulundurulmuştur. Alt gruplar için belirlenen toplam norm kadro sayısının hizmet sınıfları arasında dengeli ve hizmet sunum gereklerine uygun dağıtılabilmesi amacıyla sondaj yönteminden faydalanılmıştır. Yukarıda değinilen tekniklerin kullanılması sonucu norm kadro unvanları, standart kadro sayıları ile kadroların hizmet sınıfları itibariyle dağılımı objektif bir biçimde belirlenmeye çalışılmıştır.

1.2.Bakanlar Kurulu Kararı
“Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına İlişkin Esaslar”ın yürürlüğe konulması; İçişleri Bakanlığının 6/10/2005 tarihli ve 9878 sayılı yazısına göre, Bakanlar Kurulu’nca 29/11/2005 tarihinde kararlaştırılmış ve 2006/9809 Karar Sayısıyla yayınlanmıştır.
Buna göre Ek 2’de Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro Standartları Cetvelleri aşağıdaki 6 gruba ayrılmıştır.
A Grubu Büyükşehir Belediyeleri Norm Kadro Standartları Cetveli
B Grubu İl Belediyeleri Norm Kadro Standartları Cetveli
C Grubu Büyükşehir İlçe ve İlk Kademe Belediyeleri Norm Kadro Standartları Cetveli
D Grubu İlçe ve Belde Belediyeleri Norm Kadro Standartları Cetveli
E Belediye Bağlı Kuruluşları Norm Kadro Standartları Cetveli
F Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro Standartları Cetveli
Yukarıdaki norm kadro standartları cetvelinde hangi kadro sınıflarının görev yapabileceği tespit edilmiştir. Sosyal Çalışmacı kadrosu (IV) Sayılı Listede: Sağlık Personeli Kadro Unvanları içerisinde yer almıştır. Böylece Sosyal Çalışmacı kadroları bu sınıflardan Sağlık sınıfı içinde istihdam edilecek personel grubu içinde sayılmıştır. Sağlık sınıfı personelin ise A, B ve C grubu belediyeler ile E ve F grubu kurum ve kuruluşların tümünde, D grubu belediyelerden ise nüfusu 20.000’in üzerindeki belediyelerde görev yapabileceği öngörülmüştür.

Ek Yönetmelik Değişikliği
Belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birlikleri norm kadro ilke ve standartlarına dair yönetmelikte yapılan 22.02.2007 tarih ve 26442 sayılı değişiklikle Sosyal Hizmet Uzmanı kadrosu ihdas edilmiştir.
Değişiklik Maddesi:
Kadın (Değişik ibare:RG-10/4/2014-28968) ve çocuk konukevi ile danışma merkezi açılması
EK MADDE 2 – (Ek:RG-12/9/2010-27697)
(1) (Değişik:RG-10/4/2014-28968) Bünyesinde asgari 20 kadın ve/veya çocuk kapasiteli konukevi bulunduran belediyelerde bu kapasitedeki her bir konukevi için 1 adet müdür, 4 adet sosyal hizmet uzmanı, 1 adet psikolog, 1 adet hemşire, 1 adet aşçı, 1 adet çocuk gelişimcisi, 1 adet çocuk eğitimcisi, 4 adet koruma ve güvenlik görevlisi, 1 adet hizmetli kadrosu;
(2) Ayrıca belediye bünyesinde kadın danışma merkezi kurulması durumunda her merkez için 1 adet müdür, 2 adet sosyal hizmet uzmanı ve 2 adet psikolog ile bu merkez bünyesinde şiddet yardım hattı kurulması durumunda ise ilave olarak 2 adet sosyal hizmet uzmanı kadrosu bu Yönetmelik hükümlerine göre ihdas edilir ve ilgili belediyenin bu yönetmelikte tespit edilen norm kadro standartları toplamına eklenir.

1.3.Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacıların Belediye ve Mahalli İdarelerde Görev Yaptığı Birimler
Yukarıda belirtilen kapsamda belediye ve mahalli idarelerde Sosyal Çalışmacı/ Sosyal Hizmet Uzmanları aşağıdaki birimlerde vb. yerlerde idareci ve mesleki personel olarak görev yapmaktadırlar.
Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı
Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı
Kültür ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı
Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü
Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü
Engelli, yaşlı, kadın, çocuk, yoksul vb. dezavantajlı gruplarla ilgili kuruluşlarda
(kreş, huzurevi, kadın konukevi vb.)

2.BELEDİYELERDE GÖREV YAPAN SOSYAL HİZMET UZMANI/SOSYAL ÇALIŞMACI DAĞILIMI**
2.1.Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacı Bulunan İller Ve Belediyelerde Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacı Dağılımı
1-İSTANBUL 21
Büyükşehir 6
Darülaceze 3
Şişli 3
Ümraniye 3
Kartal 2
Kadıköy 1
Ataşehir 1
Tuzla 1
Maltepe 1
2-ANKARA 11
Büyükşehir 6
Çankaya 3
Keçiören 2
3-İZMİR 12
Büyükşehir 10
Çiğli 1
Gaziemir 1
4-ANTALYA 15
Büyükşehir 10
Muratpaşa 3
Konyaaltı 1
Finike 1
5-BURSA 8
Büyükşehir 8
6-MERSİN 6
Büyükşehir 6
7-ESKİŞEHİR 3
Tepebaşı 3
8-KOCAELİ 2
Büyükşehir 1
İzmit 1
9-YALOVA 2
TOPLAM 80

2.2-Sosyal Hizmet Uzmanı/ Sosyal Çalışmacı Bulunmayan İller/Belediyeler
HATAY --
ADANA --
ERZURUM --
NEVŞEHİR --
ŞANLIURFA --
BİLECİK --
KAHRAMANMARAŞ --
KIRIKKALE --
TRABZON --
RİZE --
ARTVİN --
GÜMÜŞHANE --
GİRESUN --
BAYBURT --
DENİZLİ --

*Hazırlayan: Bülent KARAKUŞ – Mart 2015
Sosyal Hizmet Uzmanı / SHUDER Yönetim Kurulu Üyesi
**Kaynak: BİMER yoluyla ve SHU bildirimlerinden derlenmiştir.


KAYNAKÇA:

http://www.mevzuat.gov.tr/
Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.11125&sourceXml
Search=norm%20kadro&MevzuatIliski=0

http://www.resmigazete.gov.tr/
eskiler/2006/04/20060422-2.htm

http://www.dpb.gov.tr/tr-tr
/daire-baskanliklari/kadro-ve-kamu-gorevlileri
-dairesi-baskanligi/kadro-ve-kamu-gorevlileri-
dairesi-baskanligi-temel-kavramlar-tan%C4%B1mlar
/mahalli-idarelerde-norm-kadro-sistemi-kadro

BİMER yoluyla ve SHU bildirimlerinden derlenen veriler


 

 



Editörler




Google
 

 


 


KURUMSAL VE BİREYSEL İŞ İLANLARI

 


 

SOSYAL MEDYA




 

 

Yasal Uyarı , Gizlilik Beyanı ve Künye

sosyalhizmetuzmani.org © Bütün hakları saklıdır.