|
|
Hastanın sağlık hizmetlerinden en uygun zamanda ve
en uygun koşullarda yararlanmasını, kendi bünye ve şartlarına göre değil,
herkesle eşit en yararcıl şekilde hızlı ve kaliteli sağlık hizmeti alabilmesini
sağlayıcı sosyal çalışma sürecinde, hastanın sağlık okur yazarlığı bilgi ve
bilincine yönelik danışmanlık yapılarak karşılaştığı ve karşılaşabileceği
kişisel, ailevi, psikososyal, ekonomik, tıbbi ve çevresel sorunları aşmasına da
yardım ve destek veren, doktor-hasta-hastane üçgeninde arabuluculuk ve
yönlendirme süreçleri bulunan etkin planlı, programlı ve kayıtlı Tıbbi Sosyal
Hizmetler alanının yeni bir yaklaşımıdır.
Hasta Koçluğu, Tıbbi Sosyal Hizmet Uygulamalarının bir
boyutu olmakla birlikte günümüz koşullarında hastaya yönelik modern hizmetlerin
gelişmesine paralel olarak gereksinimi şiddetle ön plana çıkan bir yardım branşı
olarak ortaya çıkmıştır. Batı dünyasında örneklerine sıkça rastladığımız, aile
ve yaşam koçluğu gibi kavramların yaygınlaşmasına bağlı olarak daha lokal bir
alanı tanımlayan hasta koçluğu, gelişen ve değişen toplumun, değişmeyen veya
değişime ayak uyduramayan bireyin sosyal sağlık işlevselliğini geliştirerek
destekleyen koruyucu, önleyici, bilgi ve bilinçlendirici bir tıbbi sosyal
çalışma uygulamasıdır.
Tıbbi Sosyal Hizmetin işlevsel somut bir boyutu olarak Hasta Koçluğu Yaklaşımı,
modern tıbbın olanaklarının çeşitliliği ve ürkütücü uygulamaları karşısında
bireyi koruyucu, gözetici ve alternatif çözümleri içinde barındıran pratik bir
destekleme hizmetidir. Bu hizmet her ne kadar yeni bir olgu olarak ortaya
çıkmamış ise de, ihtiyaçların, olanakların çeşitlendiği sağlık sektöründe
insanların ve sağlık kuruluş ve kurumlarının hem özel hem kamu sektöründeki
gerek kalite çalışmalarının gerekse performans değerlendirmelerinin bir ölçütü
olarak aranan bir hizmet olarak kabul görmeye başlamıştır.
Ülkemiz, bu hizmetlerin benimsenmesi ve uygulanması açısından oldukça gecikmiş
görünmektedir. Daha, Tıbbi Sosyal Hizmet , Hasta Okur Yazarlığı, Bilinçli Hasta
kavramlarının yeterince bilinmemesi ve işlenmemesi karşısında temel yöntemin bir
boyutu olan Hasta Koçluğu Yaklaşımının gerektiği gibi ihtiyacı karşılaması ve
doyurucu bir branş olarak ortaya çıkmasının oldukça zaman alacağı
düşüncesindeyim.
Bütün bunlara rağmen insanlarımızın Hasta Koçluğu hizmetlerinden yararlanması
olanakları mutlaka geliştirilmelidir. Hayatı kolaylaştıran, zaman kaybını
önleyen, toplumsal kalkınmaya etkisi olabilecek bir yapılanma modeli mutlaka
geliştirilmelidir.
Bu aşamada ülkemizde yapılabilecek en akıllıca uygulama mevcut hasta odaklı
yardım destek ve danışma hizmetlerinin tek bir servis bünyesinde toplanarak
sunulmaya başlanması olacaktır. Örneğin; Hastanelerin varsa Halkla İlişkiler ve
Sosyal Hizmet Birimleri bu hizmetin yaygınlaştırılmasına yönelik hazır bir alt
yapı olarak değerlendirilebilir. Bu servislerde, birimlerde çalışan Sosyal
Hizmet Uzmanları Hasta Koçluğu hizmetlerini planlayıp uygulanmasında bilgi
birikimine ve disiplinler arası bilimsel bilgiye ve iletişim becerilerine sahip
olarak Hasta Koçluğu kavramını tanımladığım anlamda “vaka yönetimi” yaklaşımı
ile ele alarak ve sosyal hizmet uzmanının gözlem ve denetiminde hizmet içi
eğitimden geçmiş bir ekiple birlikte Hasta Koçluğu hizmetleri başlatılabilir. Bu
tür bir hizmetin devreye girmesiyle sağlık hizmetlerinde yaşanan hasta ve yakını
odaklı bir çok problemin, yanlış anlamanın ve bilgi yoksunluğunun önüne geçilmiş
olacaktır. Uzun vadede bilinçli hasta ya da sağlıkta bilinçlenme sürecine de, bu
durum katkıda bulunacaktır.
Sonuç olarak, Hasta Koçluğu hizmetlerinin meslekleşmesi sürecinde; hem
sağlık hizmetlerinde zaman zaman yaşanan sorunlar azalarak sağlıkta bilinçli
hizmet alma kültürü gelişecek, hem de bilimsel bilgi ışığında, disiplinler arası
bir bilim ve meslek olan sosyal çalışma ve bu işlevleri üstlenen sosyal hizmet
uzmanları bu tür bir hizmetin meslekleşme sürecinde öncü ve örnek olarak sosyal
çalışma yönetimi uygulamaları ile sosyal sağlık alanında taze bir nefes
olacaklardır.
Dileğimiz ve temennimiz, tüm sağlık sektöründe hasta, ailesi ve çevresi odaklı
hizmetlerin “Hasta Koçluğu” gibi benzer kavram ve modeller geliştirilerek,
hizmetlerin çeşitlendirilmesidir. Böylece umulur ki insan için varolmuş olan ve
esasen bir sosyal bilim olan tıp biliminin, sosyal tıp alanının desteklenmesi
ile ancak doyurucu ve kaliteli sağlık hizmetlerine ulaşılabileceği kabul
edilerek gerekli önlemler alınır. Aksi halde, İnsan unsurunun et ve kemikten
oluşmadığı kabul edilene dek , duygusal, sosyal ve moral değerler ön plana
çıkana kadar yarına kalabilmeyi başarabilmelisiniz. Sözüne ettiğim bu anlayışı
icracılar üzerinde geliştiremediğimiz sürece sağlıkta zorluklar sürecektir.
Oysa her şey, insan için yaşamı kolaylaştırmayı amaç edinmelidir.
(Bu yazı milliyet blog sayfalarında yayınlanmaktadır)
|
UYARI!
©Sitemize ait yazılarımızı izin almadan yayınlanmamasını talep etmekteyiz.Her hakkı saklıdır.
|
|
